Өнгөрсөн зуунд Монгол нутагт маш хүчтэй газар хөдлөлт болсон нь 1905 оны зун цагт, 7-р сарын 9, 23 нд байлаа. Энэ газар хөдлөлтийн ул мөр нь өнөө цагт Хяргас нуурын зүүн этгээдийн Хан Хөхийн нурууны урд бэлээс Зүүн хангай сумын урдуур үргэлжлэн, Ойгон нуурын хөндийгөөр дайран, Булнайн нурууны араар дамнан Сангийн далай нуурын зүүн урд эрэг хүртэл үргэлжлэх их хагарал болон тогтжээ. Нутгийнхан газрын гав гэх, гүний хагарлаас гадаргад үлдсэн ангал, ан цавыг гав хэмээн нэрлэдэг байх нь.   Энэ газар хөдлөлт одоогийн Цэцэрлэг сумын нутагт хоёр ч удаа давтагдан Хул Азаргын нурууны өмнөд хэсгээр их бага хагарлууд нэмэгдсэн байна.

Эрдэмтэд 1905 оны сүйрэлт хоёр газар хөдлөлт болсноос хойш, 100 гаруй жил өнгөрч байхад Булнайн хагарлын хоёр хэсэг газарт сулавтар хөдлөлтийн бөөгнөрлүүд байгааг тогтоосон байдаг. 1964 онд “Цэцэрлэг” “Тосонцэнгэл” гэх газар хөдлөлт бүртгэх станцуудыг ашиглалтанд оруулж, Монгол орны хэмжээнд 3,5 магнутаас дээш гарсан газар хөдлөлтийг бүрэн бүртгэж, мэдээллийг  боловсруулах болжээ. Судалгаанаас үзэхэд дээр дурьдсан хоёр хэсгийн нэг нь Булнайн сүйрэлт газар хөдлөлт болохоос өмнө 1905 оны 4 сарын 10-нд болсон 6 магнутын газар хөдлөлтийн төвтэй ойрхон байдаг гэнэ. 1905 оны 4 сарын 10-ны энэ газар хөдлөлтөөр зүүн урагш чиглэсэн Тэрэгтэйн хагарал үүссэн байх магадлал маш их. Гурван сарын дараа болсон Булнайн сүйрэлт газар хөдлөлтийн улмаас зүүн хойшоо чиглэлтэй Цэцэрлэгийн гэж нэрлэгдсэн 130 км хагарал үүсэж одоо болтол уг хагарлын дагуу сулавтар хөдлөлтүүд болсоор байдаг байна. Хагарлуудын хэмжээг Булнайн гол газар хөдлөлтийн гол хагарал 347 км, Тэрэгтэйн хагарал, 52 км, чанх хойш чиглэлтэй Баянгийн хагарал 32 км, Цэцэрлэгийн хагарал 135 км хэмээн эрдэмтэд нарийвчлан тооцоолж гаргажээ.

1905 оны Булнай, Цэцэрлэгийн газар хөдлөлтүүд 8.0, 8,2 баллын дэлхийн данстай томоохон газар хөдлөлтүүдийн тоонд ордог бөгөөд тухайн газар нутагт хүн ам сийрэг, байшин барилга цөөн байсан тул хохирол сүйрэл бараг амсаагүй гэж үздэг.

Газар хөдөлснөөс хойш 2 сарын дараа Оросын эрдэмтэн А.В.Вознесенский ердийн хөсгөөр явж судалгаа хийн, эл хагарал нь 2,3-5,8 метр өргөн, 1,5 метр гүн, энэ зарим хэсэгтээ 10-100 метр өргөн, 20-60 метр хүрнэ гээд олон том жижиг ангал үүсэн хүн мал сүйдсэн ба Тэсийн хүрээнд 2 шавар байшин нурж, 30 орчим модон дуганд гэмтэл учирч, Алтан Хан Хөхийн нуруунд байсан 3 нуурын 2 нь алга болжээ хэмээн тэмдэглэсэн байна.  Тэсийн хүрээ нь их хагарлаас хойшоо 40 орчим км зайд Тэсийн голын эрэгт Хул Азарганы нурууны өмнөд биед одоогийн Цэцэрлэг сумын төвөөс баруун тийш 20 орчим км зайд Амарын дэнж хэмээх газар байрлаж байжээ. Тэр үед Тэсийн хүрээ 17 дацантай, том жижиг 30 гаруй сүм джгантай 1500 орчим лам шавилан суусан томоохон суурин газар байсан аж.

1905 оны газар хөдлөлтөөс үлдсэн газрын гав нь хонь хариулж байсан хүүхэд хоньтойгоо орчихсон гэнэ, хэд хоногийн турш хонь малын дуу газрын гүнээс сонсогдож байсан гэх ам дамжсан хөгшчүүлийн ярианы гэрч болон одоо хүртэл эдгээгүй үргэлжилж харлана.

Газар хөдлөлт нь хэзээ хаана болох нь тодорхойгүй гэнэт болдог үзэгдэл юм. Энэ талаар мэргэшсэн эрдэмтэд одоо хүртэл хзээ, хаана вж?  гэдэг хариултыг олоогүй байна. Техник тоног төхөөрөмж нь хөгжиж байгаа ч газар хөдлөтийн явцыг таамаглах хэмжээнд л ажлаа явуулдаг ажээ.

Эх сурвалж: sunnson.blogspot.com

Пүрэв гарагийн өглөө Хойд Солонгос хоёр баллистик пуужин хөөргөсөн талаар Америкийн тагнуулын өндөр албан тушаалтнаас авсан эх сурвалжтайгаар  CNN мэдээлжээ. 

Эх сурвалжийн мэдээлснээр, Америкийнх цэрэг болон тагнуулын байгууллагууд чухам ямар пуужин хөөргөсөн болон нислэгийн зайг тогтоохын тулд туршилтын хөөргөлтийн бүхий л мэдээллийг сайтар судалж байгаа гэнэ. Одоогоор тэдгээр пуужин нь бага, дунд эсвэл алсын тусгалтай байсан, мөн тив алгасагч пуужин байсан эсэх нь тодорхойгүй байгаа юм байна. 

Хойд Солонгос өнөө өглөө пуужин хөөргөсөн талаарх мэдээллийг Япон ч дамжуулсан юм. Япон тэнгис зүгт өглөөний 07 цаг орчимд Хойд Солонгосоос пуужин хөөргөжээ. Пуужин Японы эдийн засгийн бүсээс гадна унасан, пуужин унасны улмаас ямар нэг хохирол гараагүй гэж Японы Батлан хамгаалах яам мэдэгдсэнийг  NHK агентлаг дамжуулсан байна. 

Одоогийн байдлаар Япон улс болсон үйл явдалтай холбоотой мэдээллийг цуглуулан, дүн шинжилгээ хийж байгаа аж. Өнөөдөр ийнхүү пуужин хөөргөснөөр БНАСАУ энэ долоо хоногт хоёр дахь удаагаа пуужингийн туршилт хийж байгаа юм. Өмнө нь, ням гарагт Пхеньян пуужин хөөргөсөн талаарх мэдээлэл гуравдугаар сарын 24-нд нийтэд ил болж байлаа. 

Гар утасгүй ч гаанг хувцаслаж, гадаа тоглож, гаражин дээгүүр гүйлдэж, кассетан дээр дуу хуулж, өөр байрны атамануудтай реп бүжгээр халз тулалдаж явсан...Тийм ээ, энэ бол 2000-аад оныхон. Ширхгийн чавга идэж, шивээстэй бохь зажилж, 5-ын гаа хүлхэж, 10-ын чихрээр тансагладаг байснаа одоо ч дурсах дуртай та нартаа “Crocus event hall”-ын хамт олон хамгийн СААК үдшийг зориулах гэж байна.

“Амьдрал өөрөө саак” хэмээн тунхаглаж явсан ICE TOP, хэнд ч юм зориулан “Чамгүйгээр”-ээ дуулсан DIGITAL, “Зүүдний дагина”-аараа бүсгүйчүүдийг уяртал дуулдаг “Freezone”-ийн Төрөө, урлагийн тайзыг “Хайрын бүжиг”-ийн талбай болгон хувиргадаг “Guys”-ын Ууганаа, “Чи хуурамч”, “Цаг нь болоогүй хайр” зэрэг дуунуудаараа цагтаа байлдан дагуулж явсан “Сүнс”, “Ухаарч амжаагүй бүхний чинь төлөө” хэмээх уянгын дууны эзэд болох “Салхи” хамтлагийнхантай хамтдаа дуулж, реп, хип хоп, диско бүжгийн аянд доргиж, бүр халуурвал өөр хоорондоо battle-даж ч болох хамгийн HOT ҮДЭШЛЭГ энэ сарын 13-нд буюу ирэх баасан гарагт “Crocus event hall”-д болно.

2000-аад оны үеийн найзууд аа, хагассайнд хэдүүлээ ханатлаа унтаж амардаг юм чинь дуулсан дуу болгон нь хит болсон дуртай хамтлаг, дуучидтайгаа хамт дуулж, бүжиглэж, доргиж, цэнгэж, бут авцгаая, тэгэх үү? Тасалбар захиалахад амархан... 80044411, 99606606 дугаар руу залгахад л хангалттай. Хамт олон, найз нөхөдтэйгөө хүрэлцэн ирэхийг хүссэн хүмүүст дуулгахад, зургаагаас дээш тасалбар захиалбал үнэгүй хүргэж өгөх юм байна шүү.

Скай пирамид

Монголын кино урлагийн ертөнцөд "анхдагч" хэмээх тодорхойлолтын эзэн болсон энэ бүтээл нь Скай пирамид студийн гурав дахь бүрэн хэмжээний уран сайхны кино юм. Тус студийн “Зангараг”, “Хоёр ертөнц” кинонууд хэдийнэ олон нийтээс өндөр үнэлгээ авч чадсан. Тэгвэл Монголын кино урлагт урьд хожид хөндөгдөж байгаагүй сэдвийг зоригтой гаргаж тавьсанаараа энэ бүтээл анхдагч болж, жинхэнэ тэсрэлтийг хийж чадлаа.

Киноны үйл явдлын тухайд, нийгмийн ноцтой үзэгдэл болсон гэр бүлийн хүчирхийлэл, эрчүүдийг үзэн ядах сэтгэлээр учирсан хоёр эмэгтэйн бие биенээ гэх хайрыг өгүүлнэ. Хүн эцэг эх, өлгий нутгаа өөрөө сонгож төрдөггүйн адил хэн ч бэлгийн чиг хандлага, хүйсээ сонгож төрдөггүй гэдгийг тус киноны найруулагч А.Батбаатар нэгэн ярилцлагадаа дурьдаж байсныг энд онцлон тэмдэглэе.

“Сүүдэрт ургасан цэцэг” киноны гол дүрд “Зэвүүн яриа” нэвтрүүлгээрээ олонд танигдсан сэтгүүлч Т.Оргилмөнх, авьяаслаг залуу жүжигчин О.Самданпүрэв, У.Учрал, Х.Намуун, Ц.Энхжин нар тогложээ. 

Бодит амьдралд орших сүүдэрт ургасан цэцэгсийн тухай найруулагч А.Батбаатар 10-аад жилийн өмнөөс бодож, судалгаа хийж, 2019 онд зохиолоо бичжээ. Харин өнөөдөр энэ кино олны хүртээл болоод удаагүй ч үзэгчдийг байлдан дагуулж, заавал үзэх киноны жагсаалтын дээгүүрт бичигдэж эхэлсэн байна.

Хамгийн сүүлчийн олигарх ордноос явахад
Хамгийн сүүлчийн луйварчин төрөөс зайлахад
Хамгийн сүүлчийн хуйвалдагч хэргээ хүлээхэд
Хамгийн сүүлчийн авлигач оймсоо тайлахад
Монгол төр жолоо юугаа талбиж
Монгол түмний сэтгэлд оч асна

Дани улсын “Nordea Bank” 20 жилийн хугацаатай, 0 хувийн хүүтэй ипотекийн зээл олгож эхэлсэн тухай “Bloomberg” мэдээлжээ.

Энэ бол тус улсын түүхэн дэх анхны 0 хувийн хүүтэй ипотекийн зээл юм байна. Саяхан Данийн өөр нэгэн банк болох “Jyske Bank” нь 10 жилийн хугацаатай, жилийн хасах 0,5 хувийн хүүтэй зээл олгохоо мэдэгдээд байсан юм. Энэ нь байр худалдан авч буй иргэн банканд хүү төлөх бус банкнаас 0,5 хувийн хүү авна гэсэн үг ажээ.

Мөн Данид жилийн 0,5 хувийн хүүтэй, 30 жилийн ипотекийн зээлийн хөтөлбөр хэрэгжээд эхэлсэн байгаа гэнэ.

Данид өмнө нь 2015 онд ипотекийн зээл хасах болж буурч байжээ. Тухайн жил Данийн Төв банкнаас бодлогын хүүгээ хасах 0,35 хувь болгож бууруулахад банкнууд ипотекийн зээлээ хасах руу оруулахаас өөр аргагүй болжээ.

Дани улсын “Nordea Bank” 20 жилийн хугацаатай, 0 хувийн хүүтэй ипотекийн зээл олгож эхэлсэн тухай “Bloomberg” мэдээлжээ.

Энэ бол тус улсын түүхэн дэх анхны 0 хувийн хүүтэй ипотекийн зээл юм байна. Саяхан Данийн өөр нэгэн банк болох “Jyske Bank” нь 10 жилийн хугацаатай, жилийн хасах 0,5 хувийн хүүтэй зээл олгохоо мэдэгдээд байсан юм. Энэ нь байр худалдан авч буй иргэн банканд хүү төлөх бус банкнаас 0,5 хувийн хүү авна гэсэн үг ажээ.

Мөн Данид жилийн 0,5 хувийн хүүтэй, 30 жилийн ипотекийн зээлийн хөтөлбөр хэрэгжээд эхэлсэн байгаа гэнэ.

Данид өмнө нь 2015 онд ипотекийн зээл хасах болж буурч байжээ. Тухайн жил Данийн Төв банкнаас бодлогын хүүгээ хасах 0,35 хувь болгож бууруулахад банкнууд ипотекийн зээлээ хасах руу оруулахаас өөр аргагүй болжээ.

ЭХ СУРВАЛЖ: Sonirholtoi.com 

http://sonirholtoi.com/47532?fbclid=IwAR047GQsgtJX7j2hNLCvOaOiJde8MmaSmLmLmHLkMZe4SpPR1cKy3C_nTbc

Умард дорнодын холбооны их сургуулийн судлаачид 42 мянган жилийн өмнө үхсэн унаганы биед шингэн цус, шээс  байсныг олжээ. 

Унаганы дотоод эд эрхтнүүд, булчин нь улаавтар өнгөө хадгалсан байжээ. Эрдэмтдийн ярьснаар энэ нь мөстлөгийн үеийн амьтдаас хамгийн сайн хадгалагдан үлдсэн амьтны сэг байна гэжээ.

Лена гүүний унагыг Якутын Верхоянскаас 2018 оны зун олсон байна. Лена адуу нь Сибирьт 120-2 мянган жилийн өмнө амьдарч байжээ. Занданшиж үлдсэн унагыг Батагайка хэмээх 1960-аад онд газрын доорх мөс хайлснаас  бий болсон термокарст хөндийнөөс олсон байна. Тэндээс 2009 онд 4,4 мянган жилийн өмнө амьдарч байсан нас бие гүйцсэн адуу, мөн 8,2 жилийн өмнөх  бизон үхрийн занданшсан тугалыг олжээ.

Унагыг олсон Батагайка хэмээх газар энэ бүхэн хөлдүү байдалтайгаар 42 мянган жил  хадгалагдсан байна

Төрөөд хоёр долоо хонож байхдаа үхсэн гэж үзэж буй уг унаганы гадна төрх байдал ч бүхэлдээ хадгалагдаж үлджээ. Унагыг Умард дорнодын холбооны их сургуулийн дэргэдэх музейд өгсөн байна.

Унага шаварт унасан бөгөөд удалгүй тэр дороо хөлдсөн учраас маш сайн хадгалагдсан гэж үзэж байна.

Саяхан музейн ажилчид унаганд задлан хийхэд зүрхэнд нь шингэн цус байжээ. Амьтны дотоод эрхтнүүд, сүүл, дэл хэвээр үлдсэн байна. “Ходоод гэдэснээс нь унага амьдралынхаа сүүлийн хоромд залгилсан лаг шавар олдсон. Судаснаас нь шингэн цус гарсан. Энэ бүхэн хөлдүү байдалтайгаар 42 мянган жил  хадгалагдсан байна” хэмээн музейн захирал Семен Григорьев хэлжээ.

Өнгөрсөн оны дундуур тус сургуулийн эрдэмтэд Якутаас арслан заан, 2017 оны намар агуйн арслангийн гүег олсон байна.

Эх сурвалж: ТАСС, CNN

http://news.gogo.mn/r/238865?fbclid=IwAR3rzxr6qg-5x4r5iqyVbW5N1EMmWbXasSFkoKmSJVHzzg9vFyKIwLBmRgw